Veelgestelde vragen

Plan Kagerzoom

Bij de overdracht van de provinciale gronden is afgesproken om de biodiversiteit en recreatieve mogelijkheden van de Kagerzoom te versterken. Zo kan niet alleen waarde aan het gebied worden toegevoegd, maar kan door het maken van een toekomstbeeld en beheerplan, deze kwaliteit ook vastgehouden worden. We maken het toekomstbeeld en beheerplan samen met bewoners, deskundigen en belangengroepen.

Als Leidse Ommelanden project richt het project Kagerzoom zich op ruimte voor recreatie en ruimte voor de natuur. In de Kagerzoom worden mensen uit de stad, die minder snel toegang hebben tot het groen, voorzien in hun recreatieve behoefte zoals het beleven van natuur, rust en ruimte.

Lees verder op de website van de gemeente Teylingen

In 2018 is het Ontwerp Kagerzoom (plan) Kagerzoom op deze website geplaatst. Ook is een afsluitende inloopavond geweest waar veel mensen kennisgenomen hebben van de plannen. Het gepresenteerde ontwerp was het eindproduct van een lang participatieproces. Het ontwerp is gebaseerd op brede inhoudelijke inbreng via interviews en enquêtes. In werkgroepverband (meerdere bijeenkomsten) met bewoners, belanghebbenden en vertegenwoordigende organisaties zijn keuzes gemaakt, welke vervolgens voor een breed publiek gepresenteerd zijn. Het gehele participatieproces is te volgen geweest en terug te zien op deze website. 

Uit de enquête en straatinterviews ontstond een globaal beeld van behoeften, kansen en bedreigingen voor de Kagerzoom. Een afvaardiging van stakeholders en belanghebbenden gebruikten alle verzamelde kennis en ideeën om tot een ontwikkelrichting te komen. Dat gebeurde in een werkatelier. De gemeente verwerkte de resultaten in een globale visie (de brochure ‘Kagerzoom – Levend landschap’). Deze is op 23 januari 2018 gepresenteerd aan geïnteresseerde inwoners en belanghebbenden.

De werkgroep van ca 40 “kenners en gebruikers uit het gebied” kwam op twee manieren tot stand:

  1. In de enquête gaven 280 mensen aan deel te willen nemen aan een vervolgsessie. Daarvan zijn willekeurig 25 mensen geselecteerd en uitgenodigd.
  2. Vertegenwoordigers van onderstaande partijen deelden tijdens een verkenningsfase hun gebiedskennis en gaven aan graag te willen meedenken en meewerken.

-Wijkvereniging Merenwijk
-Stichting Broek- en Simontjespolder
-IJsclub
-Golfclub
-Pachtende boer Broek en Simontjespolder
-Molenaar
-Vogelwerkgroep
-Kinderboerderij
-Denktank Biodiversiteit
-Vereniging betrokken Teylingers
-Gemeente Leiden
-Provincie Zuid-Holland

De gemeente Leiden liet eind 2018 weten niet mee te kunnen betalen aan het plan Kagerzoom. De gemeente Teylingen heeft daarom destijds besloten om niet het gehele ontwerp uit te voeren. Op het ontwerp is een zwarte stippellijn te zien. Deze stippellijn geeft de plangrens aan wat betekent dat alleen die delen worden uitgevoerd. Overige delen worden niet uitgevoerd. De focus ligt op inrichting, beheer en daarmee de ontwikkeling van hogere natuurwaarden, voor beleving van de Kagerzoom (als onderdeel van het Rondje Kaag), voor het comfort en de veiligheid van de recreant en voor het minimaliseren van risico’s voor de golfclub.

Het definitief ontwerp Ontwerp Kagerzoom is eind 2018 gepresenteerd. Sindsdien zijn onderzoeken uitgevoerd ten behoeve van de vergunningen. En het ontwerp is gedetailleerd technisch uitgewerkt. Deze stukken zijn mogelijk wat lastiger leesbaar. Deze technische uitwerking wijkt mogelijk op detailniveau af van het definitief ontwerp (december 2018), omdat op plekken waar we vervuiling, kabels en leidingen of archeologische waarden in de grond vonden niet zullen ontgraven.

De brochure beschrijft de globale visie. Die is op 23 januari 2018 toegelicht is tijdens de presentatie aan geïnteresseerde inwoners en belanghebbenden. De brochure beschrijft een kern, gevoel en sfeer. Het beschrijft in welke behoeften de Kagerzoom kan voorzien, welke doelgroepen er hun hart kunnen ophalen en hoe het zich kan onderscheiden van andere gebieden in de buurt.  De foto’s in de brochure zijn ter illustratie. Op de brochure hebben geïnteresseerden kunnen reageren met tips (wat kan beter) en tops (zo willen we het). Deze opmerkingen zijn gebruikt om de globale visie verder uit te werken.

 

Ja. Gemeente Teylingen heeft een samenwerkingsovereenkomst Leidse Ommelanden gesloten met Leiden, Kaag en Braassem, Zoeterwoude, Leiderdorp, Oegstgeest, Katwijk. Teylingen draagt met projecten op haar grondgebied bij aan een aantrekkelijke, bio diverse en gezonde leefomgeving inde Leidse regio waar met name de bewoners uit Leiden dagelijks van kunnen genieten.

De gemeente Teylingen is grondeigenaar van het gebied waar de ontwikkeling betrekking op heeft. Een deel van die grond ligt binnen de gemeentegrens van de gemeente Leiden. Leiden is voor die grond dan ook bevoegd gezag voor plannen of werkzaamheden waarvoor een vergunning nodig is zoals het rooien van bomen. Dat soort plannen moet aangevraagd of getoetst worden door de gemeente Leiden.

Procedure

Nee dat kan niet. De plannen zijn in 2018 gemaakt in samenspraak met omwonenden. In 2019 is de uitvoering voorbereid en inmiddels worden de plannen uitgevoerd.

De werkzaamheden aan het fietspad en een aantal ingrepen in de natuur zijn vergunningsvrij. De werkzaamheden worden in april en mei 2020 uitgevoerd.

Na de zomer starten de werkzaamheden als de vlonderpaden, het verwijderen van houtopstanden en diepere ontgravingen ten behoeve van de natuurontwikkeling. Hiervoor is een omgevingsvergunning verleend. Het is mogelijk om bezwaar te maken tegen deze omgevingsvergunning tot zes weken na de verzenddatum van de stukken op 15 april. De vergunning plichtige werkzaamheden worden pas uitgevoerd als de vergunning onherroepelijk (na behandeling bezwaar/ beroep) is.

Onder andere vertegenwoordigers van de wijkvereniging en Stichting Broek en Simontjespolder hebben begin 2019 gereageerd op het uitvoeringsplan. Deze reacties gingen met name over voorgestelde hondenzonering en de natuurontwikkelingen op de Strengen. De gemeente en deze vertegenwoordigers hebben daarover een gesprek gehad.

Nee, de werkzaamheden die plaatsvinden in april en mei 2020 zijn vergunningsvrij. Vergunning plichtige werkzaamheden beginnen pas nadat de bezwarentermijn verstreken is. De vergunningplichtige werkzaamheden vindt u hier.

Uitvoering

De technische details zijn zichtbaar in de bestekstekeningen en vindbaar bij de omgevingsvergunning. Deze tekeningen zijn soms wat lastiger leesbaar.

In 2018 is het plan vastgesteld. In 2019 is het plan uitgewerkt in een uitvoeringsplan. Voor dit uitvoeringsplan is een technische uitwerking nodig, maar ook verschillende onderzoeken zoals, archeologisch onderzoek en bodem technische (milieu) onderzoeken uitgevoerd en die hebben weer geleid tot nadere onderzoeken. Verder is er afstemming nodig met onder andere het Hoogheemraadschap en de Omgevingsdienst. Vervolgens is het werk aanbesteedt. Na de aanbesteding vindt vervolgens de verplichte stikstofdepostitie-berekening plaats. Dit maakt dat tussen plan en uitvoering een jaar tijd zit.

Corona
De afzettingen en omleidingen zijn bedoeld voor de veiligheid van de recreant en ook voor de veiligheid van de werknemers van de aannemer. In deze corona tijd geldt dat een ommetje prima is om te maken. Houd minimaal 1,5 meter afstand van andere mensen. Vermijd drukke plekken.

Ja, alleen door de dierweide langs de skeelerbaan. Daar wordt een nieuw struinpad aangelegd in combinatie met natuuraanleg zodat mensen wat meer kunnen spreiden en weg van het asfaltpad van de natuur kunnen genieten.

Nee. Deze optie is wel besproken en getoond in het voorlopig ontwerp en later weer verdwenen nadat de gemeente Leiden zich financieel terugtrok uit het project. In het definitief ontwerp is uitgegaan van bermen met kruidenrijk grasland. Door sinusmaaien blijft er een zone kort gras om uit te wijken of te struinen als het asfaltpad te druk wordt.

Nee, het fietspad wordt niet verbreed.

Het fietspad wordt omgelegd om het risico dat recreanten geraakt worden door een afzwaaiende golfbal te minimaliseren. Het fietspad is onderdeel van het Rondje Kaag. Het Rondje Kaag heeft als doel het voor wandelaars en fietsers beter beleefbaar te maken van het water en het landschap (ook molens) rondom De Kaag. Naast de veiligheid is ook de beleving van een pad hoger op de dijk (uitzicht) en langer aan het water een overweging geweest.

Het verlegde fietspad blijft op comfortabele en veilige afstand van het molenerf. Aan weerszijden van het fietspad komt een brede berm om uit te wijken en/of te vertoeven, aan de zuidzijde bij de schapen of aan de noordzijde aan het water en bij de molen.

Nee, bij de technische uitwerking en de uitvoering worden de uitvoeringsregels van het Hoogheemraadschap van Rijnland gehanteerd. Het Hoogheemraadschap heeft de technische uitwerking ook goedgekeurd.

Ja, hiervoor is destijds tijdens een avondwandeling met aanwonenden afgestemd en uitvoering geschiedt momenteel in nauwe afstemming met de kinderboerderij Merenwijk. Het hek wordt in mei 2020 vernieuwd en de kinderboerderij neemt het in beheer.

Nee dat klopt niet. Het is geen hoek, maar een geleidelijke bocht met aan twee zijden ruime bermen om uit te wijken en zich op te houden/ vertoeven aan het water en bij de molen.

Ja, in overleg met de dierhouders zijn (in het plan) begrazingsgebiedjes aangewezen, welke na het afronden van de werkzaamheden gewoon weer begraasd mogen. Bij de molen is gekozen is voor een begrazingsweide tussen het nieuwe verlegde fietspad en de golfbaan. Door dit stuk in te rasteren, kunnen er geen mensen lopen (risico golfballen).

Ja, ook dit begrazingsgebied is opgenomen in het plan (conform definitief ontwerp 2018). Vanaf het moment van in eigendom komen zijn de dieren door de gemeente Teylingen gedoogd. Met de eigenaren van de dieren is (gedurende het ontwerpproces) gedeeld dat, waar nu nog geen schriftelijke afspraken zijn, na realisatie van het plan (nieuwe) gebruiksovereenkomsten worden opgesteld. De begrazing zal zich meer dan nu richten op de ontwikkeling en instandhouding van natuurwaarden. Dat kan leiden tot een lagere begrazingsdruk (minder dieren per hectare).

Van de in ontwerpproces geopperde begrazing met ossen is afgezien. Beheer zal waarschijnlijk geschieden door incidentele begrazing met schapen en door inzet van vrijwilligers (natuurbeheer). Thans wordt hier nog over nagedacht bij de gemeentelijke beheerafdeling.

U kunt periodiek 8-10 schapen in het natuurdeel van Strengen tegen komen. De grazers bewegen dan vrij door dit gebied en dat betekent dat u ze dan ook op uw wandeling kunt tegenkomen. Er komt daarover ook een informatievoorziening.

De begrazing stemmen we af met de eigenaren van de dieren. We zijn met hen in gesprek. Op het moment dat begraasd wordt kan dat door de eigenaar aangekondigd worden. Als u niet tussen de dieren wenst te wandelen, kunt u het natuurdeel van Strengen in de begrazingsperiodes mijden.

Het plan biedt ‘meer ruimte voor recreatie’ en ‘meer ruimte voor biodiversiteit’. Deze provinciale en ook Leidse Ommelanden ambities zijn ook vanaf aanvang als uitgangspunt gehanteerd voor alle Teylingse projecten die in nauwe samenhang worden uitgevoerd. Met de door de meerderheid uitgesproken recreatieve behoefte op de Kagerzoom “Beleven van natuur, rust en ruimte” zijn deze ambities bevestigd en hebben ze verder uitwerking gekregen in het plan.

Wandelaars (al dan niet met aangelijnde hond) krijgen meer ruimte met een extra struinpad en extra ruimte langs de asfaltpaden door afrasteringen waar mogelijk wat op te schuiven. Fietsers, gebruiken hetzelfde asfaltrondje op de Kagerzoom. Zij hebben meer kilometers gekregen buiten de Kagerzoom met een doorgaande fietsroute over de Zijldijk en door de Boterhuispolder en misschien later ook nog het Rondje Kaag. Honden hebben straks meer ruimte om los te lopen. Het areaal natuur wordt vergroot en dus ook de mogelijkheden om daarvan als recreant van te genieten. De natuurontwikkeling richt zich echter vooral op gunstigere omstandigheden van de beoogde doelsoorten (flora en fauna).

Om meer struin- en uitwijkruimte te creëren, worden afrasteringen enkele meters verder van het asfaltpad gezet. Met aanwonenden is in de ontwerpfase rondgewandeld en afgestemd hoe de door hen gewenste privacy hierbij te borgen. Daarnaast is er nauwe afstemming met de Kinderboerderij Merenwijk die het nieuwe hekwerk, de nieuwe poorten en de weide in beheer en begrazing houden. De berm langs het fietspad wordt onderhouden door de gemeente Teylingen. Het begrazingsgebied (de dijk) wordt beheerd door de kinderboerderij.

De plannen worden uitgevoerd op gronden in eigendom van de gemeente Teylingen. Er is een overeenkomst met de Kinderboerderij Merenwijk voor de dijk en het weiland tegen de skeelerbaan. En er is een overeenkomst met de boer die zijn koeien weidt in de Broek- en Simontjespolder.

Voor de overige weides bestonden geen overeenkomsten tussen de gemeente Teylingen en de dierhouders. Met hen zijn gesprekken gevoerd om te bekijken hoe de dieren in het gebied een plek kunnen houden. Dit heeft geleid tot de begrazingsgebieden bij de molen (tegen de golfbaan) en op Tengnagel. Hiervoor worden nu ook overeenkomsten opgesteld.

Er is geen overeenkomst tussen de gemeente Teylingen en de molenaar over deze gemeentegronden.

Voor de schapen (geen eigendom van de molenaar) en het paard wordt een weide gemaakt tussen het nieuwe fietspad en de golfbaan. Deze weide wordt niet toegankelijk vanwege het gevaar van afzwaaiende golfballen. De overstapjes (zoals nog aangegeven in het definitief ontwerp) zijn daarom (en ook vanwege het niet financieel bijdragen van de gemeente Leiden) in de technische uitwerking achterwege gelaten.

De wens van de molenaar om naast de schapenweide ook aan de molenzijde een paardenweide te behouden, is niet gehonoreerd. Het fietspad zou dan tussen de afrasteringen doorgesluisd worden met aan weerszijde dieren. In de participatie is aangegeven dat mensen vooral meer (uitwijk)ruimte willen, omdat verschillende doelgroepen (honden, wielrenners, moeders met kinderwagens) regelmatig in conflict zijn en er behoefte is aan uitwijkruimte en struinruimte.

Nee, hondenbezitters krijgen meer ruimte. Honden mogen los op de openbare paden en bermen langs het rondje asfaltpad. Na aanleg kan men – met de honden aangelijnd en op de paden- het gehele jaar gebruik maken van het nieuwe struinpad door de weide langs de skeelerbaan en van de Strengen. Ook op een deel van de recreatieweide van de Strengen mogen honden straks het gehele jaar los in de uit te geven begrazingsgebieden lopen. Er mogen alleen geen honden komen op de weide tegen de skeelerbaan. Zie ook de delen op de kaart ‘zonering hondenuitlaatgebied’ die met groen zijn aangegeven

Het plan biedt dus meer ruimte voor honden:

  • De afrastering bij de dijk Merenwijk wordt in overleg met de Kinderboerderij waar mogelijk enkele meters teruggezet. Zo ontstaat daar meer beweeg- en uitwijkruimte voor mensen (en honden).
  • De huidige dierenweide in de zuidwestzijde (tegen het terrein van de ijsclub) wordt een natuurgebied met extensieve begrazing. Het wordt toegankelijk om te wandelen. Honden moeten hier aangelijnd worden.
  • Tengnagel is en blijft verboden voor honden.
  • De Strengen wordt het hele jaar toegankelijk voor honden. In het natuurdeel geldt een aanlijnplicht. Op de ligweide mogen de honden loslopen.
    Het aanlijnen van honden op de Strengen heeft te maken met het behoud van natuurwaarden. De ingrepen en het beheer op het westelijk deel van Strengen kunnen gezien worden als groot onderhoud waarbij het gebied weer opener, natter en moerasachtiger wordt gemaakt. Het gebied wordt daarmee geschikter voor amfibieën en vogels die hun nest op de grond of in het riet hebben. Loslopende rennende honden (vaak ook met een jachtinstinct) zien er voor vele soorten dieren dreigend uit waardoor ze vluchten. Vandaar de aanlijnplicht en de verplichting om (met honden) op de paden te blijven. Op het natuurdeel van Strengen (en Tengnagel) geldt: rust en ruimte voor de natuur. Met enkele struinpaden en een uitkijkwand kun je de natuur beleven.

De zonering en verboden voor honden worden momenteel nog uitgewerkt in een meubilairplan en worden pas later uitgevoerd. Tot dan gelden de huidige regels.

Nee.  Een gezonde populier, wordt net als andere gezonde bomen, niet gerooid. Als eigenaar van bomen op openbaar terrein heeft de gemeente Teylingen een zorg- en instandhoudingsplicht. De gemeente inspecteert de populieren op de dijk en moet maatregelen nemen als ze ziek zijn of voor onveilige situaties zorgen. Denk aan het snoeien van dood hout of het verdunnen van populieren zodat ze niet omwaaien. Een populier heeft, net als elke andere soort, een bepaalde levensverwachting en eigenschappen. Hierop stemt de gemeente haar werkzaamheden af in een beheerplan. Nu en in de toekomst moet de gemeente ook iets met de populieren op de dijk.  De gemeente houdt daarom – in zowel het ontwikkelplan als in het beheerplan – rekening met de levensduur van de populieren. Dat betekent toewerken naar een nieuwe situatie die uitgaat van passende compensatie voor elke populier op de dijk.